menu

UHasselt


Nieuws

Universiteit Hasselt - Knowledge in action

< OVERZICHT

UHasselt-proffen publiceren boek ‘Is uw familiebedrijf een lerend bedrijf?’    22 okt 2010

22 okt 2010

CONTACTPERSOON

Prof. dr. Wim VOORDECKERS

32-11-268613

wim.voordeckers@uhasselt.be


Koen Hendrix, directeur strategie en organisatie van VKW Limburg en tevens oprichter, nam de coördinatie en de eindredactie van het hele project voor zijn rekening. “Het Limburgs Platform voor het Familiaal bedrijf, kortweg LPF, werd opgericht in de schoot van VKW Limburg met als doel onze leden-eigenaars/ondernemers te ondersteunen in de diverse scharniermomenten in hun onderneming: hoe mijn bedrijf structureren, hoe beter beslissen in mijn bedrijf, hoe mijn familiebedrijf financieren, familiariseren of defamiliariseren en wat met de volgende generatie. In het verleden werd er al het boek over corporate governance in de familiale KMO uitgegeven. Vandaag hebben wij de focus gelegd op het lerend familiebedrijf”, aldus nog Koen Hendrix.

Leren is geen luxe
De twee auteurs stellen dat “een familiebedrijf dat vandaag de dag niet leert, en vooral niet leert hoe sneller en beter te leren, een vogel voor de kat is gezien de toenemende complexiteit van ondernemen in een snel veranderende wereld. Leren is geen luxe. Leren is niet langer een keuze maar een noodzaak om succesvol te blijven.” Mensen zijn steeds meer aangewezen op elkaar om van het familiebedrijf een bedrijf te maken dat op een volgehouden manier emotionele, relationele en financiële waarde creëert. Dit kan enkel maar als het familiebedrijf lerende relaties ontwikkelt en onderhoudt, zowel intern als extern.

Prof. dr. Wim Voordeckers: “Het mag meteen duidelijk zijn dat leren niet gelijkgesteld wordt aan het regelmatig beroep doen op opleiding en vorming. Het gaat ook niet over het ‘klaslokaal’ leren dat u vaak binnen scholen en universiteiten tegenkomt. Het gaat echter over leren van en met elkaar om blijvend aan verbetering en innovatie te werken.”

Leren brengt op
Prof. dr. Frank Lambrechts: “Investeren in leren brengt ook op. Volgens verschillende studies kunnen investeringen in machines en materiaal de productiviteit verdubbelen. Investeringen in opleiding en vorming kan de productiviteit verdrie- tot vervijfvoudigen. Organisationeel leren, resulterende in continu verbeteren en vernieuwen van organisatievormen en –processen, kan de productiviteit maar liefst vertienvoudigen.”

Het boek is opgebouwd rond vier hefbomen, waar familiebedrijven rond kunnen werken om leren sterk te verbeteren:

  • een lerende oriëntatie, 
  • lerende relaties en praktijken, 
  • leiderschap dat leren ondersteunt, en
  • governance mechanismen die leren bevorderen.

Deze vier hefbomen versterken elkaar en hangen zeer nauw samen. Ze zijn afgeleid uit wetenschappelijk onderzoek over lerende bedrijven.

Fragmenten uit de verhalen van meer dan 30 familiale ondernemers geven de hefbomen ‘handen en voeten’, ‘vlees en bloed’, waardoor ze concreet, begrijpbaar en bruikbaar worden voor een grote groep familiebedrijven. Het boek wil lezers vooral inspireren en bij hen nieuwe actiepistes oproepen.

Fundamenteel geloof in de mens
Het boek geeft een zeer belangrijke boodschap aan ondernemers/leidinggevenden die leren willen stimuleren bij hun medewerkers. Prof. dr. Frank Lambrechts: “Het scheppen van een context waarin mensen durven, willen en kunnen leren vraagt veel méér dan management alleen. Het vraagt een leiderschap dat gebaseerd is op een fundamenteel geloof in de mens. Leiders die in staat zijn leren te stimuleren vertrekken vanuit een nederige persoonlijke opstelling, een waarderende grondhouding met focus op sterkten en talenten, gecombineerd met een ijzersterke professionele wil om de beste te zijn als bedrijf. De tijd van de heroïsche leider is voorbij.”

Het boek wordt tevens ondersteund door een ICT-tool, te consulteren op www.lpfscan.be. Het laat de gebruiker toe zichzelf een spiegel voor te houden en zich te benchmarken met de refertegroep van familiebedrijven die meewerkten aan het onderzoek.

Prof. dr. Frank Lambrechts: “Een eerste opvallende vaststelling uit de bevraging van de familiebedrijven binnen de refertegroep is dat zij een sterk commitment uitspreken om te leren. Dat is een goede zaak. Echter, diezelfde bedrijven scoren significant lager op de mate waarin ze daadwerkelijk openstaan voor vernieuwing. Dit verschil geeft aan dat leren vaak common sense is maar vaak allesbehalve makkelijk is. Leren impliceert zich kwetsbaar opstellen en risico’s durven nemen.”

Familiecharter
Prof. dr. Wim Voordeckers: “Een andere opvallende vaststelling uit deze bevraging is dat familiebedrijven matig scoren op het gebruik van familiale governance mechanismen die leren bevorderen, zoals het familiecharter en familieforum. Vanaf de tweede generatie is er vaak nood aan een familieforum, waarin overleg en discussie tussen de verschillende familietakken plaatsvindt. Zulk overleg is zeker nodig in derde generatiebedrijven, waar vele familieleden – zowel actieve als passieve –uit verschillende takken aanwezig zijn. Deze fora zijn plekken waar de familie van elkaar kan leren en een eenduidige visie op het bedrijf kan ontwikkelen. De consensus die hierbij kan ontstaan over belangrijke familie- en bedrijfsaangelegenheden kan formeel neergeschreven worden in een familiecharter. Dit familiecharter dient dan als gids- en richtlijn voor de familie om de relatie te managen tussen de aandeelhouders, familieleden en managers.”

Naar de toekomst toe zal het LPF nog tal van nieuwe initiatieven nemen. “Zo zullen wij werk maken van een nieuwe uitgave over corporate governance in de familiale KMO, waarbij ook sterk aandacht zal uitgaan naar de opmaak van familiecharters. Verder zullen wij ook onze database rond kandidaat externe bestuurders verder actualiseren zodat deze ten dienste kan staan van onze familiebedrijven die hun raad van bestuur verder wensen te professionaliseren” besluit Koen Hendrix.


Het boek kost 30 euro en is verkrijgbaar in de Standaard Boekhandel en bij VKW Limburg