menu

Responsible Research & Innovation (RRI)


Wetenschappelijke integriteit

Onderzoek

Logo UHasselt Universiteit Hasselt - Knowledge in action

ETHISCHE CODE

Een ethische code draagt bij tot de kwaliteit van het wetenschappelijk onderzoek en rechtvaardigt het onderzoek voor de buitenwereld. De onderzoeker toont aan de financier en aan de burger dat de wetenschappelijke wereld zijn eigen instrumenten ontwikkelt om op een verantwoordelijke wijze aan wetenschappelijk onderzoek te doen.

De European Code of Conduct for Research Integrity werd recent herzien door de LLEA, de Europese Federatie van Academies van Natuur- en Wetenschappen. De herziening heeft vooral betrekking op nieuwe uitdagingen zoals de gevolgen van technologische ontwikkelingen, open science, burgerwetenschap en sociale media.

Samen met de European Code of Conduct for Research Integrity geldt de Ethische Code van het Wetenschappelijk Onderzoek in België als basis en als referentie voor het beoordelen van meldingen. De Code gaat uit van onderstaande principes, die in de Code verder worden uitgediept:

Zorgvuldigheid en voorzichtigheid:

  • Zorgvuldigheid: wetenschapsbeoefenaars handelen zorgvuldig als zij de algemeen erkende regels van hun discipline nauwgezet toepassen.
  • Voorzichtigheid: het handelen van onderzoekers is voorzichtig als het gebeurt met vooruitziendheid en wordt geleid door het verlangen schade aan anderen te voorkomen.

Betrouwbaarheid en controleerbaarheid:

  • Betrouwbaarheid: onderzoekers zijn betrouwbaar als zij zodanig te werk gaan dat derden erop kunnen vertrouwen dat zij volgens de regels van hun vak tewerk gaan, zowel in het wetenschappelijke werk zelf als in het rapporteren ervan.
  • Verifieerbaarheid: het werk van onderzoekers is verifieerbaar als zij ervoor zorgen dat hun collega’s het volledige verloop van hun onderzoek kunnen nagaan en desgevallend overdoen.

Onafhankelijkheid en onpartijdigheid:

  • Onafhankelijkheid: in hun wetenschappelijke werk laten onderzoekers zich leiden door regels van wetenschappelijke aard, die de voorwaarde van hun onafhankelijkheid zijn.
  • Onpartijdigheid: onderzoekers zijn onpartijdig als zij zich bij het uitvoeren van onderzoek niet laten beïnvloeden door hun persoonlijke voorkeur, sympathie, belang of vooringenomenheid.

Bevoegdheden

De procedure is van toepassing op inbreuken die ontstaan zijn of gepleegd werden door onderzoekers tijdens de periode dat ze verbonden waren of zijn aan de UHasselt of aan een academische opleiding van een partnerhogeschool. De opdrachten voor de commissie wetenschappelijke integriteit kunnen als volgt omschreven worden:

  • Het onderzoeken van meldingen van problemen en het formuleren van adviezen inzake te ondernemen acties.
  • Het desgevallend voorstellen van aanpassingen aan de procedures indien nodig.
  • Het bestuderen van vragen m.b.t. wetenschappelijke integriteit, op eigen initiatief of op vraag van de Onderzoeksraad, het CvD, de RvB of de RvB van de Associatie.
  • Het voorstellen van opleidingen en bewustwordingsinitiatieven i.v.m. wetenschappelijke integriteit (bijvoorbeeld seminaries, opleiding, eventueel onderzoek over de integriteitsproblematiek).