menu

IMOB


Onderzoek

Wegontwerp

Universiteit Hasselt - Knowledge in action

WEGONTWERP

We schatten het verkeer vaak verkeerd in. We duiken bijvoorbeeld te snel de bocht in of denken voldoende tijd te hebben om een drukke voorrangsweg op te rijden, maar worden verrast door het aanstormende verkeer. Bijna 90% van de ongevallen veroorzaakt de mens zelf. Binnen het onderzoeksdomein ‘mensgericht wegontwerp’ trachten we een antwoord te vinden op de vraag: hoe moeten we wegen ontwerpen, zodat alle weggebruikers ze ondubbelzinnig en verkeersveilig zullen gebruiken? Welk wegontwerp voorkomt met andere woorden ongevallen?

De kans op menselijk falen als centraal uitgangspunt

Meer specifiek kijken we naar zelfverklarende wegen (self-explaining roads) en vergevingsgezinde wegen (forgiving roads), waarbij we vanuit de Safe System approach vertrekken. Die benadering stelt de weggebruiker – met al zijn mogelijkheden en beperkingen – centraal in het ontwerp van een verkeersveilig transportsysteem. De mens kan dus fouten maken, maar een duidelijk wegontwerp moet dat verhinderen. Als er dan toch ongevallen gebeuren, moet het ontwerp ervoor zorgen dat zware en/of dodelijke letsels vermeden worden.

De weggebruiker in virtuele en reële omstandigheden bestuderen

We testen een ontwerp op voorhand (bv. toetsen van verkeersveiligheid en doorstroming van een nieuwe weg) en evalueren ingrepen in de bestaande weginfrastructuur (bv. verkeersveiligheidseffecten van snelheidsremmende maatregelen). Hoe reageert de weggebruiker op de wegomgeving? Wat moeten we verbeteren? Een ontwerpplan testen we met behulp van de rijsimulator (in virtuele omstandigheden), terwijl we bij een veranderde weginfrastructuur (in reële omstandigheden) een gedrags- en conflictobservatie uitvoeren. In deze programmalijn zetten we meerdere technieken in zoals camera-gebaseerde observatie, eye-tracking, (3D-)visualisatie, simulatie en gedragsmodellering om een beter inzicht te krijgen in de complexe interactie tussen mens, machine en wegomgeving.

Projecten en realisaties

Doeltreffende signalisatie naar de nieuwe IKEA-vestiging in Hasselt

De komst van de IKEA in Hasselt verontrustte heel wat buurtbewoners en pendelaars. Ze vreesden voor een verkeersinfarct op de Hasseltse buitenring. In opdracht van AWV Limburg evalueerde het Instituut voor Mobiliteit de geplande wegsignalisatie die het verkeer vlot naar de nieuwe IKEA-vestiging moet laten doorstromen. Lees meer >

Effect van verlichte reclameborden op verkeersveiligheid in beeld gebracht

Steeds meer bedrijven en handelaren zetten in op verlichte reclameborden die bewegende boodschappen afbeelden. Nu de borden vaker in het Vlaamse straatbeeld opduiken, stelt het Agentschap Wegen en Verkeer zich vragen bij de impact van die borden op de verkeersveiligheid. IMOB zocht het uit. Lees meer >

Calamiteitenroutes op Klaverblad in Lummen zijn duidelijk aangegeven

Vlaanderen werkte een systeem van 'calamiteitenroutes' – omleidingsroutes bij zware verkeershinder – uit. De overheid voorzag ook vier alternatieve routes voor het Klaverblad in Lummen. Nadat het verkeersknooppunt heringericht is, test IMOB in opdracht van Wegen en Verkeer Limburg de signalisatie ervan uit. Lees meer >

Windturbines veroorzaken geen gevaarlijke verkeerssituaties

In 2014 werd het windturbinepark Hartel 2 naast de Rijksweg N15 in Rotterdam gebouwd. Omdat die turbines dichter bij de weg staan dan wettelijk toegelaten is en de wieken bij bepaalde windrichtingen dwars over de weg staan, werden er vraagtekens geplaatst bij de verkeersveiligheid. IMOB onderzocht de situatie. Lees meer >

Fietsers op busbanen: een veilig idee?

Sharing is (s)caring. Sinds 2002 mogen fietsers en bussen dezelfde rijstrook delen. Beide hebben een verschillend snelheidsprofiel en dat baart zorgen. Fietsers houden een trage, constante snelheid aan, terwijl bussen afwisselend optrekken en stoppen. Tot op heden werd noch in Vlaanderen, noch in andere landen, onderzocht wat de effecten zijn op veiligheid van fietsers. IMOB bracht daar verandering in. Lees meer >

Typeschema bij wegenwerken geëvalueerd

Werfsignalisatie speelt een belangrijke rol om het verkeer bij wegenwerken vlot te laten doorstromen. Het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) stelde typeschema’s op: richtlijnen voor de plaatsing van werfborden. In opdracht van AWV evalueerde IMOB één van de typeschema’s. Kan de bestuurder de omleiding gemakkelijk volgen? Is de informatie op de werfborden (bv. snelheidsaanduiding) eenduidig en toepasbaar? Lees meer >

Filewaarschuwing dynamische borden: een ideaal ontwerp

Jaarlijks staan wij allemaal uren in de file. Waar mogelijk kondigt het Vlaams Verkeerscentrum de files aan via digitale informatieborden. Momenteel gebruikt het centrum daarvoor meerdere weergaves. Het Vlaams Verkeerscentrum vroeg aan IMOB om ze met elkaar te vergelijken en de meest efficiënte variant te identificeren. Lees meer >