Project R-16374

Warmte, gezondheid en gevaren: inzicht in en beperking van samengestelde milieurisico's voor de gezondheid in België (Onderzoek)

Uit de CeRAC-beoordeling van 2024 van de veilige actieruimte van België bleek dat er meerdere planetaire grenzen waren overschreden, waardoor er behoefte was aan input om de gecombineerde risico's daarvan te beoordelen. ChaRM-BE pakt dit aan voor de stedelijke gebieden van België, vanuit een 'gezondheidsmaatschappijperspectief' dat is gebaseerd op het Earth System Boundaries-raamwerk van Rockström uit 2023. Deze benadering maakt het mogelijk gezondheidsrisico's te kwantificeren op basis van de wisselwerking tussen klimaatverandering, luchtvervuiling en landgebruik, en levert bruikbare inzichten op voor maatschappelijke risicobeoordelingen in België. De Belgische steden worden geconfronteerd met extreme hitte (De Troeyer, 2020), waarbij ouderen het grootste risico lopen op hittegerelateerde sterfte (Crouzier, 2024). De gecombineerde effecten van hoge temperaturen en andere variabelen op sterfte en morbiditeit zijn echter nog onvoldoende onderzocht (Ali, 2024). Ook sociaaleconomische ongelijkheden en cascade-effecten op de samenleving vereisen nader onderzoek. ChaRM-BE pakt dit aan via vijf doelstellingen: 1) Het kwantificeren van de gecombineerde effecten van omstandigheden (hitte, luchtvervuiling, droogte, vochtigheid, wind) op sterfte en gezondheidsuitkomsten, waarbij ongelijkheden tussen sociaaleconomische en demografische groepen worden onderzocht; 2) De domino-effecten op volksgezondheidsuitkomsten (bijv. ziekteverzuim, arbeidsongeschiktheid, vroegtijdige sterfte) en de daarmee samenhangende maatschappelijke kosten beoordelen aan de hand van disability-adjusted life years (DALY's) en schattingen van de ziektekosten; 3) Klimaatadaptatiestrategieën evalueren, waaronder veranderingen in stedelijk landgebruik om ongunstige gecombineerde omstandigheden te verminderen; 4) Toekomstige gezondheids- en maatschappelijke risico's modelleren, waarbij rekening wordt gehouden met temperatuurtrends, verstedelijking en demografische verschuivingen; 5) Kaders en richtlijnen voor risicoprioritering ontwikkelen voor beleidsmakers en stedenbouwkundigen, zodat zij strategieën voor klimaatadaptatie kunnen implementeren.

15 december 2025 - 15 maart 2029