Wiskunde: Dag van de wiskunde

19 februari 2022
09:00 - 12:00
Universiteit Hasselt – campus Diepenbeek – gebouw D – 3590 Diepenbeek - verschillende lokalen

Dag van de wiskunde

Op zaterdag 19 februari 2022 staan de lokalen van UHasselt weer open voor leerkrachten wiskunde. Elke leerkracht heeft de mogelijkheid om twee werkwinkels te volgen over uiteenlopende wiskundige thema's.
Afsluiten doen we, voor degenen die wensen, met broodjes (gratis).
Het programma is voor leerkrachten secundair uit alle graden.

Programma

9.00 u     Onthaal 
9.30 u     Werkwinkel 1
11.00 u   Pauze
11.15 u   Werkwinkel 2
12.45 u   Broodjes (afhankelijk van de coronamaatregelen)

Wegens de coronamaatregelen is het totaal aantal deelnemers beperkt.
Coronapas en chirurgisch mondmasker zijn verplicht.

Werkwinkels

1. Evalueren in de hervormde eerste graad

Voor de pauze

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 1ste graad

Omschrijving: In deze workshop nemen we onze eigen evaluatiepraktijk onder de loep. Zo brengen we onze eigen evaluatiestijl in kaart, leren we leerplangerichte vragen opstellen op verschillende beheersingsniveaus en reiken we modellen aan voor een faire verbetering. Daarbij hebben we voldoende aandacht voor de uitdagingen die er rond evalueren zijn met de nieuwe eindtermen in de eerste graad. Via enkele markante experimenten met de deelnemers beogen we bewustwording van het onvermijdelijk, subjectieve karakter van evalueren. We behandelen vraagstelling en werkwijzen om de tijd die naar evaluaties gaat in te perken.

Onder het motto ‘what you test is what you get’ leren we hoe we vaardigheden en attitudes in onze evaluatie kunnen meenemen. Elke wiskundeleerkracht droomt er immers van dat leerlingen wiskundig inzicht verwerven, probleemoplossend kunnen denken, dat ze reflecteren over oplossingsstrategieën en zin krijgen in wiskunde. Maar dat vertalen naar onze manier van evalueren is niet altijd even evident en soms blijven we hangen in evaluaties die gericht zijn op reproductie van procedures en methodes. Hiervoor reiken we vele voorbeeldvragen aan.

Meebrengen: Eigen toets of examen en het leerplan waarover de toets of het examen handelt (mag digitaal)

Lesgever: Filip Moons, doctoraal onderzoeker wiskundedidactiek Universiteit Antwerpen

2. Aan de slag met de nieuwe eindtermen univariate statistiek in de eerste en de tweede graad

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 1ste en 2de graad, alle soorten richtingen

Omschrijving: Sinds de nieuwe eindtermen wiskunde worden zowel in de eerste als in de tweede graad leerlingen uitgedaagd om, op basis van een zelf geformuleerde onderzoeksvraag, data van één grootheid te verzamelen, te analyseren en de resultaten te interpreteren. Hoe pak je dit als leraar best aan in de klas? Waar vind je authentieke data? Op welke manier kan je leerlingen activeren? Hoe kan je het inzicht van leerlingen bevorderen? En welke ICT-vaardigheden hebben leerlingen nodig om bevlogen met (univariate) statistiek aan de slag te kunnen gaan in de klas?
We starten met een korte toelichting over de inhoud van de eindtermen univariate statistiek (i.e. de eindtermen die betrekking hebben op de verdeling van één grootheid). Daarna doorlopen we, volledig in de geest van het nieuwe curriculum, alle stappen die horen bij een statistisch onderzoekje: we leren hoe we (1) geschikte onderzoeksvragen kunnen ontwerpen met leerlingen, (2) data kunnen verzamelen via zelf-opgestelde online vragenlijsten, (3) data met de computer in grafieken gieten en daarbij een aantal belangrijke maten berekenen (gemiddelde, variatiebreedte,…), en (4) conclusies trekken. We staan stil bij een aantal misconcepties binnen statistiek en geven ook enkele voorbeelden van werkvormen die het inzicht van leerlingen stimuleren bij het interpreteren van statistische gegevens en resultaten.

Meebrengen: Zorg ervoor dat je de login gegevens van jouw Google account kent. Indien je nog geen Google account hebt, gelieve deze dan thuis aan te maken en de login gegevens mee te brengen naar de nascholing.

Lesgever: Prof. dr. Ellen Vandervieren, didactiek wiskunde aan de School of Education van Universiteit Antwerpen

3. Joepie, actief! Activerende werkvormen in wiskundelessen

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 1ste en 2de graad, alle richtingen

Omschrijving: Leerlingen leren meer als ze actief betrokken zijn bij het leerproces, dat weten we allemaal. Actieve werkvormen zorgen bovendien vaak voor meer motivatie bij de leerlingen. In deze sessie bespreken we veel verschillende actieve werkvormen, telkens aan de hand van concrete lesonderwerpen wiskunde van de eerste en tweede graad secundair onderwijs.
Een aantal voorbeelden zijn gericht op motivatie en doorzettingsvermogen (o.a. spelvormen), terwijl bij een ander deel van de voorbeelden de aandacht specifiek gaat naar het actief stimuleren van het denken van elke leerling bij de aanbreng van een onderwerp.

Meebrengen: -

Lesgever: Cnudde Katrien, docent wiskunde en vakdidactiek wiskunde UCLL Lerarenopleiding en Machteld Pensaert, docent wiskunde en vakdidactiek wiskunde UCLL Lerarenopleiding

4. Welkom in de wereld van de complexe getallen

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 2de graad, ASO, TSO met cesuurdoelen

Omschrijving: In het leerplan voor de studierichtingen economische wetenschappen, Grieks-Latijn, Latijn, natuurwetenschappen en technologische wetenschappen komt het onderwerp complexe getallen aan bod. Voor veel leerkrachten is dat een nieuw onderdeel. In deze sessie verken je de wereld van de complexe getallen. Je krijgt zowel een inhoudelijke inkijk als suggesties voor didactische aanpak. Er wordt specifiek ingezoomd op de doelstellingen die volgens het leerplan gerealiseerd moeten worden. Er is een korte theoretische duiding en er is een aanbod aan oefeningen. Dit gebeurt vanuit de ervaring van het behandelen van complexe getallen in de tweede graad in de vroegere studierichting industriële wetenschappen.

Meebrengen: -

Lesgever: Philippe De Crock, leerkracht wiskunde, Vrij Technisch Instituut Ieper

5. De kortste weg naar grafentheorie

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 2de graad, alle doorstroomrichtingen

Omschrijving: In de nieuwe eindtermen wiskunde tweede graad is het onderwerp grafen opgenomen. Voor heel wat leerkrachten een onbekende of toch al lang uit het oog verloren…
In deze workshop krijg je een kort overzicht van de belangrijkste begrippen in de grafentheorie en de redenen waarom dit onderwerp zo interessant kan zijn voor onze leerlingen. Natuurlijk gaan we ook in op de manier van aanbrengen in de klas en maken we zelf enkele oefeningen om dieper inzicht te krijgen.

Meebrengen: -

Lesgever: Ilse Engelen, educatief medewerker UHasselt

6. Logica & Bewijzen in de hervormde tweede graad

Na de pauze

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 2de graad

Omschrijving: Logica is een verrassend leuke nieuwkomer in de modernisering. Met deze navorming willen we alle aanwezigen handvaten aanreiken om er zowel inhoudelijk als didactisch bevlogen mee om te gaan.

In deze navorming frissen we de kennis van de aanwezigen op over de nieuwe inhouden rond logica (waarheidstabellen, logische poorten & omgangstaal vs wiskundetaal) en laten we zien hoe je deze nieuwe inhouden op een zinvolle manier kan inbedden in je lessen met de juiste planning en aangepaste werkvormen. Daarnaast leggen we de link met bewijsvoeringen. Wie aan bewijzen denkt in de tweede graad, komt snel terecht bij klassiekers zoals de irrationaliteit van wortel 2, de stelling van Thales, gelijkvormigheidskenmerken,… Toch zijn er vele andere bewijsjes mogelijk als alternatief of aanvulling op deze klassiekers. In het nieuwe curriculum is aandacht voor het opstellen van een wiskundig bewijs verplicht, maar de keuze van concrete bewijzen volledig vrij. Daarom bieden we de aanwezigen tal van inspiratie voor een zinvolle leerlijn rond bewijsjes, die je kan aanpassen aan je leerlingenpubliek. We steunen hiervoor op tal van vakdidactisch onderzoek rond dit thema.

We eindigen de navorming met een spel over logische poorten waarvan elke deelnemer gratis een exemplaar mee naar huis krijgt.

Meebrengen: -

Lesgever: Filip Moons, doctoraal onderzoeker wiskundedidactiek Universiteit Antwerpen

7. Gemodeniseerde analytische vlakke meetkunde in het vierde jaar

Voor de pauze

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 2de graad, ASO, TSO met cesuurdoelen

Omschrijving: In de nieuwe eindtermen en leerplannen worden enkele andere accenten gelegd. De vectoriële aanpak, het gereduceerde synthetische meetkunde hebben ook gevolgen voor de aanpak van de analytische meetkunde. We staan ook stil bij de onderwerpen die traditioneel in het vierde jaar aan bod komen: loodrechte stand, afstand van een punt tot een rechte, merkwaardige lijnen in een driehoek, hoek tussen twee rechten, vergelijking van een cirkel... Ook via analytische en vectoriële meetkunde kunnen leerlingen meetkundige eigenschappen bewijzen, wat toegemoet komt aan het algemeen doel van bewijzen en redeneringen opstellen. Ook is er ruimte voor oefeningen. Het is een ideaal hoofdstuk om leerlingen zo goed mogelijk te oriënteren.

Meebrengen: Rekenmachine

Lesgever: Machteld Verhenne, educatief medewerker UHasselt en pedagogische begeleider wiskunde VLP

8. Recht-toe of minder recht-aan regressie

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 2de en 3de graad doorstroomrichtingen

Omschrijving: In deze werkwinkel doorlopen we vanaf een beginnersniveau wat regressie is en waarvoor het kan gebruikt worden. Via praktische voorbeelden in Texas en Excel overlopen we verschillende verbanden tussen twee variabelen (rechtlijnige, exponentiële, sinusoïdale,..) en hoe de regressiecoëfficiënten via de kleinste kwadratenschatters kunnen bepaald worden. Uiteindelijk ontdekken we enkele maten om het verband te kwantificeren en wat het verschil is tussen correlatie en causaliteit. De werkwinkel bevat enkele uitgewerkte toegepaste voorbeelden van regressie en geeft mee hoe je zelf via Analysis ToolPak in Excel data punten kan aanmaken om oefeningen te creëren.

Meebrengen: Grafisch rekenmachine (Texas) en/of laptop met Analysis ToolPak in Excel geïnstalleerd

Lesgever: Dhr. Johan Verbeeck, Data Science Institute UHasselt

9. DNA-mutaties wiskundig berekend

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 3de graad, ASO, sterk wiskundige richtingen

Omschrijving: Vakoverschrijdend project dat de leerlingen verder wil laten denken dan enkel specifieke vakinhoud en de leerlingen wil laten kennismaken met realistische toepassingen. Zo maken de leerlingen kennis met stochastische matrices om DNA-mutaties te modelleren over generaties heen. Dit doen ze niet enkel op papier, maar ook op de computer met behulp van Python, rekening houdend met de vernieuwde leerplandoelstellingen. Ook leren ze een fylogenetische stamboom op te stellen en is er een module voorzien waarbij statistiek uit de tweede graad wordt herhaald, volledig in het kader van DNA. Doel van de workshop is om de leerkrachten eens op een interactieve manier te laten proeven van de verschillende aspecten van het project: niet enkel wiskunde, maar ook Python, op laagdrempelige wijze. Op het einde van de workshop zal het lesmateriaal beschikbaar gesteld worden.

Meebrengen: -

Lesgever: ir. Sofie Vandemoortele, UHasselt alumnus en werkt als data scientist in de gezondheidssector

10. Wiskundig modelleren - een case study

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 3de graad, sterk en zwak wiskundige richtingen

Omschrijving: In deze workshop bespreken wij aan de hand van een case ‘uit het leven’ wat wiskundig modelleren inhoudt, we beschouwen namelijk hoe lang je op je welverdiende pizza moet wachten eens dat je ze besteld hebt. Er wordt kort de modelleercyclus besproken, vervolgens passen wij deze op ons probleem toe. We beginnen met het analyseren van (veel!) ruwe data in Excel. Uitgaande hiervan leiden wij een wiskundig model af, in dit geval een normaalverdeling. Dit levert een formule, die dan wel nog uitgerekend moet worden -- en niet-triviale taak, omdat stamfuncties voor de Gauss-functie niet analytisch te bepalen zijn. We hebben dus ook nog nood aan een computationeel model, de numerieke integratie (kwadratuur)!

Meebrengen: Laptop met Wifi en Excel of OpenOffice

Lesgever: Prof. dr. Jochen Schütz, numerieke wiskunde aan UHasselt

11. Het portfolio wiskunde: zelfstandig en gedifferentieerd maken van oefeningen

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 3de graad  ASO, sterk wiskundige richtingen.

Omschrijving: In deze werkwinkel stellen we het portfolio wiskunde voor, een werkvorm waarbij

  1. de leerling zelfstandig, op eigen tempo en op aangepast niveau oefeningen oplost (zelfgereguleerde differentiatie);
  2. de leerling zijn/haar gemaakte oefeningen zelf verbetert door zijn/haar oplossingen naast een modeloplossing te leggen (zelfevaluatie);
  3. de leerling terugkijkt welke doelen bereikt zijn, welke fouten gemaakt zijn en welke leerstofonderdelen nog extra oefeningen vergen (reflectie);
  4. de leerkracht waakt over het studieproces van de leerling (procesevaluatie).

Bij het portfolio wiskunde krijgt de leerling een hoofdrol bij het 'managen' van het leerproces. De leerling laat zien welke oefeningen hij/zij gemaakt heeft, of deze verbeterd zijn en hoe hij/zij reflecteert op de fouten. De portfoliomap geldt hierbij als bewijsstuk. Bij een onvoldoende op toets of proefwerk kan het portfolio inzicht geven waar het studieproces fout loopt.

Meebrengen: -

Lesgever: dr. Koen De Naeghel, leerkracht wiskunde, Onze-Lieve-Vrouwecollege Brugge

12. Mathematiseren en oplossen van problemen: praktische voorbeelden 

Na de pauze

Doelgroep: leerkrachten wiskunde SO 3de graad TSO, minder sterk wiskundige richtingen of alle geïnteresseerden die van praktische wiskunde willen proeven.

Omschrijving: De doelstellingen van het leerplandoel Mathematiseren en oplossen van problemen van het Katholiek onderwijs in de derde graad TSO -KSO worden kort overlopen. Ook voor andere richtingen kan het interessant zijn om stil te staan bij praktische zaken waarbij wiskunde nodig is.
Verschillende voorbeelden uit uiteenlopende toepassingen komen aan bod.

Meebrengen: Rekenmachine en geodriehoek

Lesgever: Machteld Verhenne, educatief medewerker UHasselt en pedagogische begeleider wiskunde VLP

  • Voor wie: leerkrachten wiskunde, alle graden
  • Datum: zaterdag 19 februari 2022 | vanaf 8.30 uur
  • Deelname: gratis, wel verplicht inschrijven
    Wegens de coronamaatregelen is het totaal aantal deelnemers beperkt.
    CovidSafe ticket en chirurgisch mondmasker zijn verplicht. Stoffen mondmaskers zijn niet toegelaten in de gebouwen van UHasselt.
  • Locatie: Universiteit Hasselt – campus Diepenbeek – gebouw D – 3590 Diepenbeek - verschillende lokalen
  • Contactpersoon: Machteld Verhenne, machteld.verhenne@uhasselt.be

Inschrijven is binnenkort mogelijk.


Bent u geïnteresseerd en ontvangt u onze berichten nog niet?
Vul dan hier uw gegevens in zodat we u op de hoogte kunnen brengen van activiteiten in uw vakgebied.

Terug naar het Nascholingen overzicht