Wat bij hyperventilatie?

Hyperventilatie is te diep of te snel ademen, soms onbewust, waardoor je het gevoel krijgt dat je in ademnood zit.
Hyperventilatie is niet schadelijk en gaat vanzelf over, maar kan wel beangstigend zijn.
- Hyperventilatie kort uitgelegd (filmpje, 2’)
- Deze afbeelding toont hoe de hyperventilatie-cyclus eruit ziet (infographic)
- Lees meer over hyperventilatie en hoe het ontstaat (website)

Wat kan je voelen als je hyperventileert?

• kortademigheid, benauwd gevoel
• snelle hartslag, hartkloppingen
• gejaagd gevoel
• pijn/druk op je borst
• prikkelingen in je gezicht, handen en/of voeten
• licht gevoel in je hoofd, duizeligheid
• droge mond, krop in de keel
• slecht zicht
• trillen
• klam gevoel
• gevoel van onwerkelijkheid
• angst om gek te worden of om dood te gaan
• …

Hyperventilatie kan acuut optreden: je krijgt een hyperventilatie-aanval. Dat kan heel beangstigend zijn.
Hyperventilatie kan ook chronisch zijn. Je ademt dan voortdurend een beetje te snel. De symptomen zijn dan minder en vager, maar wel voortdurend aanwezig.

• Check de symtomen van acute hyperventilatie (infographic)
• Zo herken je chronische hyperventilatie bij jezelf (infographic)

Merk je één van de volgende symptomen?

• je hebt een onbehaaglijk gevoel, spanning
• je raakt snel in paniek, zonder noemenswaardige oorzaak
• tijdens je ademhaling gaat vooral je borst op en neer (meer dan je buik)
• je ademt sneller dan gewoonlijk
• je hartslag is snel, ook in rust
• de spieren in je schouders, nek en rug zijn verkrampt
• je hebt een benauwd gevoel ter hoogte van je borst en/of keel

Dit kunnen tekenen zijn van een verstoorde ademhaling.
Hoe hyperventilatie voorkomen? Probeer je ademhaling te normaliseren, bijvoorbeeld door:

• Rustig te ademen
  Focus op je ademhaling en probeer die rustig te krijgen. Adem langer uit dan in (vb. 4 seconden in en 6 seconden uit). Houd dit vol totdat de symptomen verwijnen.
  Of probeer enkele van deze ademhalingsoefeningen (website).
• Afleiding te zoeken
  Richt je aandacht op iets anders om je af te leiden.
  Praat met iemand, ga even naar buiten, ga een eindje lopen of fietsen, zing een liedje.
• Fysieke inspanning
  Door je fysieke inspanning in lijn te brengen met je ademhaling, kunnen de symptomen verdwijnen.
  Ga bijvoorbeeld een eindje joggen of fietsen, touwtjespringen, trappenlopen of doe een work-out.

Probeer uit te zoeken wat de hyperventilatie veroorzaakt: wat geeft jou stress?
Ga hiermee aan de slag, probeer stress te verminderen.

Een hyperventilatie-aanval gaat vanzelf weer over. Maar op het moment zelf kan het wel heel angstaanjagend zijn. Wat kan je dan doen?

• Stel jezelf gerust
  Herken de klachten van hyperventilatie en probeer jezelf gerust te stellen.
  Herinner jezelf eraan dat deze klachten veroorzaakt worden door te veel te ademen, niet door een ernstige ziekte. De klachten kunnen geen kwaad en gaan vanzelf over, zonder blijvende schade aan je lichaam.
• Vertraag je ademhaling
  Ga rustiger ademen, zorg dat je vooral goed uitademt. Tel terwijl je ademt: 1 - 2 - 3 (inademen) - 4 - 5 - 6 - 7 - 8 - 9 (uitademen).
  Zorg dat je diep, met je buik, ademhaalt. Leg je handen op je buik. Je buik moet op en neer gaan tijdens het ademen, meer dan je borst.
  Vorm eventueel een gesloten schelp met je handen en houd die voor je neus en mond terwijl je ademt.

• Lees meer over hyperventilatie en wat je eraan kan doen (website)
• Leer meer over hoe hyperventilatie onstaat en hoe het te stoppen (filmpje, 8’)
• De oorzaken, symtptomen én oplossing voor hyperventilatie samengevat (infographic)

Hyperventileer je regelmatig of maak je je zorgen?
Contacteer dan je huisarts of een (studenten)psycholoog.